Bilateralni hipokampalni infarkt i amnezija
Sažetak
Uvod. Hipokampus zajedno sa ostalim strukturama medijalnog temporalnog režnja ima značajnu ulogu u procesu učenja i konsolidacije pamćenja. Bilateralne lezije hipokampusa dovode do perzistentne anterogradne amnezije dok unilateralno oštećenje rezultuje blažim, sadržajno određenim oblicima amnezije. Hipokampus može biti pogođen akutnim i hroničnim patološkim procesom u sklopu širokog spektra neuroloških oboljenja. Prikaz bolesnika. Bolesnica, stara 61 godinu, sa istorijom dugogodišnje arterijske hipertenzije, intolerancije glukoze, hiperholesterolemije i depresije, hospitalizovana je zbog akutne anterogradne amnezije koja je dovela do ponavljanog prekomenrog konzumiranja lekova. Daljim ispitivanjima koja su uključila laboratorijska ispitivanja, elektroencefalografiju, doplersonografiju intra- i ekstrakranijalnih krvnih sudova, neurovizuelizacione tehnike [multislajsnu kompjuterizovanu tomografiju (MSCT) i magnetsku rezonancu (MR) mozga] ustanovljena je bilateralna ishemija hipokampusa različitog vremena nastanka. Kognitivno i neuropsihološko ocenjivanje pokazalo je izolovano teško oštećenje epizodičnog pamćenja, sa nemogućnošću pamćenja novih informacija koje se održavalo i nakon tromesečne kontrole. Predpostavljeni mehanizam nastanka ishemije u ovom slučaju mogao bi biti arterijsko-arterijski embolizam. Zaključak. Iako je ishemički moždani udar jedna od najčešćih neuroloških bolesti, ishemički infarkt hipokampusa je redak, posebno izolovana bilateralna prezentacija sa kliničkom slikom teškog amnestičkog sindroma. Blagovremeno prepoznavanje i savremeni terapijski pristup bi mogli uticati povoljno na oporavak teškog neurološkog, kognitivnog deficita. Izdvaja se sugestija da se kod bolesnice sa ovakvom kliničkom slikom akutne anterogradne amnezije i vaskularnim faktorima rizika odmah pri prijemu uradi MSCT pregled mozga, po mogućstvu za CT perfuzijom i angiografijom.
Reference
Kitamura T, Inokuchi K. Role of adult neurogenesis in hippo-campal-cortical memory consolidation. Mol Brain 2014; 7: 13.
Duvernoy HM. The human hippocampus. Berlin: Springer; 2004.
Scoville WB, Milner B. Loss of recent memory after bilateral hippocampal lesions. 1957. J Neuropsychiatry Clin Neurosci. 2000; 12(1): 103−13.
Scoville WB, Milner B. Loss of recent memory after bilateral hippocampal lesions. J Neurol Neurosurg Psychiatry 1957; 20(1): 11−21.
Lee E, Kang DW, Kwon SU, Kim JS. Posterior cerebral artery in-farction: diffusion-weighted MRI analysis of 205 patients. Ce-rebrovasc Dis 2009; 28(3): 298−305.
Szabo K, Förster A, Jäger T, Griebe M, Kern R, Hennerici MG, et al. Hippocampal lesion patterns in acute posterior cerebral artery stroke: clinical and MRI findings. Stroke 2009; 40(6): 2042−5.
Tao WD, Kong FY, Hao ZL, Lin S, Wang DR, Wu B, et al. One-year case fatality and disability after posterior circulation in-farctionin a Chinese hospital-based stroke study. Cerebrovasc Dis 2010; 29(4): 376−81.
Erdem A, Yasargil MG, Roth P. Microsurgical anatomy of the hippocampal arteries. J Neurosurg 1993; 79(2): 256−65.
Victor M, Angevine JB Jr, Mancall EL, Fisher CM. Memory loss with lesions of hippocampal formation. Report of a case with some remarks on the anatomical basis of memory. Arch Neu-rol 1961; 5: 244−63. (Italian)
Mohr JP, Leicester J, Stoddard LT, Sidman M. Right hemianopia with memory and color deficits in circumscribed left posterior cerebral artery territory infarction. Neurology 1971; 21(11): 1104−13.
Takahashi S, Higano S, Kurihara N, Mugikura S, Sakamoto K, Nomura H, et al. Correlation of lesions in the hippocampal region noted on MR images with clinical features. Eur Radiol 1997; 7(2): 281−6.
Tombaugh TN, McDowell I, Kristjansson B, Hubley AM. Mini-Mental State Examination (MMSE) and the Modified MMSE (3MS): A Psychometric Comparison and Normative Data. Psychol Assess 1996; 8: 48−59.
Nasreddine ZS, Phillips NA, Bédirian V, Charbonneau S, Whitehead V, Collin I, et al. The Montreal Cognitive Assessment (MoCA©): A Brief Screening Tool For Mild Cognitive Impairment. J Am Geriatr Soc 2005; 53(4): 695−9.
Hodges JR. Cognitive assessment for clinicians. Oxford: Oxford University Press; 2007.
Buschke H. Selective reminding for analysis of memory and learning. J Verb Learn Verb Behav 1973; 12: 543−50.
Obradovic D, Petrovic M, Antanasijevic I, Marinkovic J, Stojanovic T, Obradovic S. The Brief Repeatable Battery: psychometrics and normative values with age, education and gender corrections in a Serbian population. Neurol Sci 2012; 33(69: 1369−74.
Ralph H, Benedict B. Brief Visuospatial Memory Test- Revised. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources, Inc; 1997.
Tombaugh TN. Trail Making Test A and B: Normative data stratified by age and education. Arch Clin Neuropsychol 2004; 19(2): 203−14.
Förster A, Gass A, Kern R, Wolf ME, Hennerici MG, Szabo K. MR imaging-guided intravenous thrombolysis in posterior cerebral artery stroke. AJNR Am J Neuroradiol 2011; 32(2): 419−21.
Živković M, Šternić N, Kostić VS. Ishemic disease of the brain. Belgrade: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva; 2000. (Ser-bian)