UTICAJ VREMENA SETVE I KLIMATSKIH USLOVA NA FENOLOŠKE FAZE KOD RAZLIČITIH HIBRIDA KUKURUZA
Sažetak
Eksperimentalni ogled je postavljen tokom 2016/2017. godine na području Leskovca, na zemljištu tipa aluvijum. Za potrebe istraživanja praćena je dužina trajanja pojedinih fenoloških faza, kao i celog perioda vegetacije 6 hibrida kukuruza, tri FAO grupe zrenja (400-600). Istraživanje ima za cilj da se na osnovu broja dana, sume ukupnih, kao i sume efektivnih temperatura odredi dužina trajanja pojedinih fenoloških faza i cele vegetacije i preporuče odgovarajući hibridi za ispitivano područje. Posmatrano po godinama i rokovima setve razlika u dužini vegetacije između hibrida sa najdužim i hibrida sa najkraćim periodom vegetacije bila je 38 dana, razlika u SUT iznosi 414.7 oC, a razlika u SET iznosi 240.0 oC. Prosečno, za dvogodišnji period, najmanja suma efektivnih temperature od 1158.8 °C je zabeležena kod hibrida FAO grupe 400 ZP 434, a najveća 1398.9 °C kod hibrida FAO grupe 600, NS 6030. Zavisno od temperaturnih uslova, po godinama u I roku setve period pojedinih faza se skraćivao sa porastom temperature. Sa nastupanjem perioda sa nižim temperaturama vazduha dužina fenoloških faza je trajala duže. Kao najpouzdaniji metod za određivanje dužine vegetacije ispitivanih hibrida kukuruza pokazao se metod sume efektivnih temperatura.
Reference
Biberdžić, M., Lazović, D., Jovović, Z., Deletić, N. (2000): Pouzdanost nekih metoda u određivanju dužine trajanja feno faza kukuruza. Poljoprivreda i šumarstvo. Vol. 46 (3-4): 91- 96, Podgorica.
Biberdžić, M, Stojiljković Jelena, Barać, S.,Đikić, A., Prodanović Danijela, Lalević Dragana (2018): Uticaj hibrida i roka setve na prinos i brzinu otpuštanja vode iz zrna kukuruza. Genetika, knj. 50, br. 3, 959-970, 2018).
Biberdžić M., Barać S., Lalević D., Stojiljković J., Knežević B., Beković D. (2018): Influence of soil type and compaction on maize yield. Journal of Agricultural Sciences, 63(4): 323-334. https://doi.org/10.2298/JAS1804323B
Gao, F.; Zhang, X. Mapping Crop Phenology in near Real-Time Using Satellite Remote Sensing: Challenges and Opportunities. J. Remote Sens. 2021, 2021, 8379391.
Glamočlija, Đ., Prijić, Lj. (2004): Gajenje kukuruza i soje. Monografija. Izdavačka kuća Draganić. Beograd.
Drezgić, P., Spasojević, V., Starčević, Lj., Alempijević, Ž. (1981): Uticaj rokova setve na dužinu trajanja fenoloških faza i potrebe sume ukupnih i efektivnih temperatura kod kukuruza, Zbornik radova sa naučnog skupa Ekosistemi i mogućnost njihovog različitog korišćenja, 293 – 308, Matica srpska, Novi Sad. 1981.
Jovanović, Ž., Videnović, Ž., Jovin, P., Vesković, M., Drinić, G. (2002): Rejonizacija ZP hibrida kukuruza metodom sume toplotnih jedinica. Zbornik radova III savetovanja Agroinovacije – Nauka, praksa i promet u agraru, 10-14. januar, str. 127-134, Soko Banja.
Jovanović, Ž., Branka Kresović, Tolimir, M., Filipović, M., Dumanović, Z., Lopandić, Z. (2013): Rejonizacija najnovije generacije ZP hibrida kukuruza metodom toplotnih jedinica. XXVIII savetovanje agronoma, veterinara i agroekonomista, Vol. 20. Br. 1-4. Str. 21-26
Junyan, J., Wenhao, B., Chunhua, L., Dairong, C., Haoxuan, H. (2023): Corn Phenology Detection Using the Derivative Dynamic Time Warping Method and Sentinel-2 Time Series. Remote Sens. 2023, 15(14), 3456; https://doi.org/10.3390/rs15143456
Penčić, M. (1996): Redefinicija FAO grupa zrenja kukuruza, izd. Institut za kukuruz „Zemun Polje“, Beograd-Zemun, str. 1-7
Popović, A., Kravić, N., Branković-Radojičić, D., Golijan, J., Mladenović, M., Vančetović, J., Babić, V. (2022). Variability in ratio between ear and plant height among maize top cross hybrids ear and plant height of maize top cross hybrids. Selekcija i semenarstvo, 28(2), 1-12.
SORS (2023). Statistical Office of the Republic of Serbia. https://www.stat.gov.rs/(accessed on 12 December 2023).
Svečnjak, Z., Barenić Sanja, Varga, B., Jareš, D. (2012.): Nakupljanje toplotnih jedinica od sjetve do fiziološke zrelosti hibrida kukuruza FAO skupina 200-500. Sjemenarstvo 29 (1 -2).
Starčević, Lj., Drezgić, P., Spasojević, B. (1981): Uticaj vremena setve na prinos nekih hibrida kukuruza. Zbornik radova sa naučnog skupa Ekosistemi i mogućnost njihovog racionalnog korišćenja, str. 323 - 333. Matica Srpska, Novi Sad.
Starčević, Lj., Spasojević, B., Drezgić, P. (1986): Dužina trajanja fenoloških faza kukuruza u zavisnosti od vremenskih uslova u vegetacionom periodu. Čovek i biljka, str. 27-33, Matica Srpska. Novi Sad.
Čirkov, J.I. (1972): Agrometeorološki uvijeti proizvodnosti kukuruza. Republičk Hidrometeorološki zavod Hrvatske. Zagreb.